عفونت ناخن دست، علائم و درمان
عفونت ناخن و پوست اطراف آن یکی از مشکلات شایعی است که میتواند بعد از زخم شدن پوست کنار ناخن، کندن پوست اضافه، مانیکور، جویدن ناخن یا وارد شدن ضربه ایجاد شود. این عفونت گاهی فقط با قرمزی و درد خفیف شروع میشود، اما در صورت پیشرفت میتواند باعث تورم، تجمع چرک و درد شدید در انگشت شود. عفونت اطراف ناخن در پزشکی اغلب با عنوان پارونیشیا (Paronychia) شناخته میشود.
در موارد خفیف، مراقبت صحیح از انگشت ممکن است به کنترل التهاب کمک کند؛ اما اگر چرک جمع شده باشد یا قرمزی و تورم در حال گسترش باشد، درمان خودسرانه همیشه انتخاب مناسبی نیست. در چنین شرایطی ممکن است نیاز به تخلیه اصولی عفونت، پانسمان و در برخی موارد درمان دارویی وجود داشته باشد.
عفونت ناخن چیست و چرا ایجاد میشود؟
عفونت ناخن معمولا در پوست اطراف ناخن، به ویژه در قسمت کناره یا ریشه ناخن ایجاد میشود. زمانی که سد طبیعی پوست اطراف ناخن آسیب ببیند، میکروبها میتوانند وارد بافت شوند و باعث ایجاد التهاب و عفونت شوند. باکتری هایی مانند استافیلوکوک و استرپتوکوک از عوامل شایع عفونت های حاد اطراف ناخن هستند.
یکی از شایع ترین عوامل، کندن گوشه ناخن یا پوست کنار ناخن است. حتی یک زخم کوچک میتواند راه ورود میکروبها را باز کند. جویدن ناخن، مکیدن انگشت، مانیکور نامناسب، بریدگی کوتیکول، تماس مداوم دست با آب و مواد شوینده و ضربه به اطراف ناخن نیز میتوانند احتمال بروز عفونت را افزایش دهند.
اگر عفونت زخم در مراحل اولیه درمان نشود، التهاب میتواند بیشتر شده و در اطراف ناخن چرک ایجاد شود. در این مرحله صرفا استفاده از یک پماد یا درمان خانگی ممکن است کافی نباشد و باید مشخص شود آیا آبسه تشکیل شده یا خیر.
علائم عفونت ناخن دست و پا چیست؟
عفونت ناخن میتواند با علائم متفاوتی ظاهر شود و شدت آن به میزان درگیری بافت بستگی دارد. قرمزی، تورم، گرمی پوست اطراف ناخن و درد یا حساسیت هنگام لمس از علائم شایع عفونت حاد اطراف ناخن هستند.
در برخی افراد، بهخصوص زمانی که عفونت پیشرفت کرده باشد، چرک در کنار ناخن جمع میشود. ممکن است ناحیه متورم، براق و بسیار دردناک شود و فرد احساس ضربان یا فشار در انگشت داشته باشد. وجود چرک یا یک قسمت نرم و برجسته در کنار ناخن میتواند نشانه تشکیل آبسه باشد.
اگر قرمزی از اطراف ناخن به قسمتهای دیگر انگشت یا دست گسترش پیدا کند، درد شدید شود، تب ایجاد شود یا حرکت دادن انگشت دشوار شود، بهتر است معاینه پزشکی را به تأخیر نیندازید. عفونت های دست در بعضی شرایط میتوانند به بافت های عمقی تر گسترش پیدا کنند و به درمان جدی تری نیاز داشته باشند.
علت عفونت گوشه ناخن چیست؟
عفونت گوشه ناخن معمولا بعد از آسیب جزئی به پوست اطراف ناخن اتفاق میافتد. برای مثال، وقتی پوست کنار ناخن کنده میشود یا فرد گوشه ناخن را بیش از حد کوتاه میکند، یک مسیر برای ورود میکروبها ایجاد میشود.
از مهمترین عوامل زمینهساز عفونت گوشه ناخن میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- کندن پوست و ریشه ناخن
- جویدن ناخن یا پوست اطراف آن
- مانیکور و پدیکور غیربهداشتی یا آسیبزا
- بریدگی و زخم اطراف ناخن
- ضربه به انگشت
- تماس مداوم با آب و مواد شوینده
- وجود التهاب یا بیماری پوستی اطراف ناخن
گاهی نیز مشکل ظاهری شبیه عفونت ناخن ممکن است علت دیگری داشته باشد. به همین دلیل اگر التهاب طولانی شود یا با درمانهای معمول برطرف نشود، تشخیص دقیق اهمیت بیشتری پیدا میکند.
درمان عفونت ناخن چگونه انجام میشود؟
روش درمان عفونت ناخن به شدت عفونت، وجود یا نبود چرک، محل درگیری و وضعیت عمومی فرد بستگی دارد. در عفونتهای خفیف ممکن است مراقبت موضعی و کمپرس یا خیساندن انگشت در آب گرم به کاهش التهاب کمک کند. درمانهای موضعی نیز در برخی موارد مورد استفاده قرار میگیرند.
اما اگر آبسه یا تجمع چرک شکل گرفته باشد، موضوع متفاوت است. در این شرایط پزشک باید وضعیت انگشت را بررسی کند و در صورت نیاز، چرک را به شکل اصولی تخلیه کند. تخلیه آبسه یکی از بخشهای مهم درمان عفونت حاد اطراف ناخن است و در بسیاری از موارد، صرفاً مصرف آنتیبیوتیک مشکل تجمع چرک را برطرف نمیکند.
به همین دلیل، اگر چند روز از شروع علائم گذشته، درد و تورم بیشتر شده یا در کنار ناخن چرک میبینید، بهتر است به جای امتحان کردن داروهای مختلف در خانه، انگشت توسط پزشک یا متخصص درمان زخم بررسی شود.
درمان عفونت انگشت دست در خانه؛ چه زمانی ممکن است؟
برای درمان عفونت انگشت دست در خانه ابتدا باید شدت عفونت مشخص شود. اگر قرمزی و التهاب خفیف است و هیچ نشانهای از تجمع چرک، آبسه یا گسترش عفونت وجود ندارد، مراقبت اولیه میتواند شامل تمیز نگه داشتن ناحیه، جلوگیری از دستکاری ناخن و استفاده از کمپرس گرم باشد.
اما «درمان خانگی» نباید به معنای سوراخ کردن آبسه، بریدن پوست کنار ناخن یا مصرف خودسرانه آنتیبیوتیک باشد. اگر چرک جمع شده باشد، تلاش برای تخلیه آن با سوزن یا ابزار غیربهداشتی میتواند آسیب بیشتری ایجاد کند و عفونت را به بافتهای اطراف منتقل کند.
اگر بعد از چند روز مراقبت اولیه بهبودی ایجاد نشد یا علائم شدیدتر شد، بهتر است برای معاینه مراجعه کنید. وجود آبسه، درد شدید، قرمزی در حال گسترش یا تب نیز از مواردی هستند که نباید صرفاً با درمان خانگی مدیریت شوند.
درمان خانگی عفونت گوشه ناخن دست
برای درمان خانگی عفونت گوشه ناخن دست در مراحل بسیار ابتدایی میتوان ناحیه را تمیز نگه داشت و چند بار در روز از کمپرس یا خیساندن با آب گرم استفاده کرد. همچنین بهتر است تا زمان بهبود، پوست کنار ناخن کنده نشود، ناخن جویده نشود و انگشت تا حد امکان از تماس طولانی با آب و مواد شوینده محافظت شود.
با این حال، اگر گوشه ناخن متورم و بسیار دردناک شده یا یک نقطه سفید، زرد یا برجسته حاوی چرک مشاهده میکنید، احتمال تشکیل آبسه مطرح است. در چنین شرایطی ادامه دادن درمان خانگی به امید اینکه چرک خودبهخود برطرف شود، میتواند باعث طولانی شدن عفونت شود.
درمان خانگی برای عفونتهای خفیف مناسبتر است، نه برای عفونتهای شدید یا چرکی. اگر مطمئن نیستید وضعیت انگشت شما در کدام مرحله قرار دارد، معاینه توسط پزشک میتواند از درمان اشتباه جلوگیری کند.
درمان سریع عفونت ناخن دست؛ چه زمانی به پزشک مراجعه کنیم؟
جستجوی عبارت درمان سریع عفونت ناخن دست معمولا زمانی اتفاق میافتد که درد و تورم فرد را کلافه کرده است. واقعیت این است که سرعت درمان به علت و شدت عفونت بستگی دارد و یک روش واحد برای همه افراد وجود ندارد.
اگر عفونت در مراحل ابتدایی باشد، ممکن است با درمان مناسب سریعتر کنترل شود. اما زمانی که چرک و آبسه ایجاد شده است، تخلیه اصولی آن میتواند بخش مهمی از درمان باشد. در صورت وجود عفونت گسترده یا شرایط خاص بیمار، پزشک ممکن است درمان دارویی را نیز ضروری بداند.
بنابراین اگر هدف شما رسیدن به سریعترین مسیر درمان است، بهتر است به جای آزمون و خطای چند پماد و روش خانگی، ابتدا علت و شدت عفونت مشخص شود. در کلینیک زخم، بررسی وضعیت پوست، ناخن و بافت اطراف آن کمک میکند درمان متناسب با شرایط همان انگشت انتخاب شود.
پماد آنتی بیوتیک برای عفونت ناخن دست
پماد آنتی بیوتیک برای عفونت ناخن دست ممکن است در بعضی موارد عفونت سطحی و خفیف مورد استفاده قرار گیرد. برای مثال، داروهای موضعی آنتیبیوتیکی مانند موپیروسین در برخی موارد عفونت اطراف ناخن توسط پزشک تجویز میشوند.
اما این موضوع به این معنا نیست که هر عفونت ناخن را میتوان با خرید یک پماد آنتیبیوتیک درمان کرد. اگر آبسه تشکیل شده باشد، پماد نمیتواند جای تخلیه مناسب چرک را بگیرد. همچنین انتخاب دارو به علت عفونت، شدت آن، سابقه بیماری و شرایط فرد بستگی دارد.
به همین دلیل بهتر است نام یک پماد را به عنوان «بهترین پماد برای عفونت ناخن» به صورت عمومی تجویز نکنیم. اگر عفونت با قرمزی، تورم و چرک همراه شده است، معاینه دقیقتر از مصرف خودسرانه آنتیبیوتیک اهمیت دارد.
اگر عفونت ناخن چرک کرده باشد چه کنیم؟
اگر اطراف ناخن چرک جمع شده است، آن را با سوزن، تیغ یا ابزار خانگی سوراخ نکنید. وجود چرک میتواند نشاندهنده آبسه باشد و آبسه معمولاً نیاز به تخلیه مناسب دارد. پزشک میتواند محل و میزان تجمع چرک را بررسی کرده و در صورت نیاز، تخلیه را با روش مناسب انجام دهد.
پس از تخلیه نیز مراقبت از محل، پانسمان و در صورت نیاز درمان دارویی اهمیت دارد. اگر عفونت گسترده شده باشد یا فرد شرایطی داشته باشد که احتمال عوارض عفونت را افزایش دهد، درمان باید با دقت بیشتری انجام شود.
اگر درد و تورم انگشت در حال افزایش است یا چرک بیشتری ایجاد میشود، منتظر نمانید تا عفونت خودبهخود برطرف شود.
درمان عفونت ناخن در کلینیک زخم فردیس
بسیاری از افراد برای عفونت ناخن ابتدا سراغ درمان خانگی یا خرید پماد میروند؛ در حالی که اگر عفونت پیشرفت کرده باشد، مهمترین مسئله این است که مشخص شود عفونت دقیقاً تا چه حد پیش رفته و آیا آبسه تشکیل شده است یا خیر.
در کلینیک زخم فردیس، عفونت و زخم اطراف ناخن میتواند از نظر میزان التهاب، وجود ترشح زخم یا چرک و وضعیت بافت اطراف بررسی شود و بر اساس شرایط، مسیر درمان مشخص شود. در مواردی که نیاز به تخلیه وجود داشته باشد، انجام این کار به صورت اصولی میتواند از دستکاری و آسیب بیشتر به انگشت جلوگیری کند.
اگر چند روز است گوشه ناخن شما دردناک و متورم شده، چرک کرده، درمان های خانگی نتیجه نداده یا عفونت مرتب عود میکند، بهتر است برای بررسی تخصصی مراجعه کنید. هدف درمان فقط برطرف کردن درد امروز نیست؛ بلکه باید علت عفونت و وضعیت بافت اطراف ناخن نیز مورد توجه قرار بگیرد.
چه افرادی نباید درمان عفونت ناخن را در خانه انجام دهند؟
در برخی افراد، عفونت انگشت میتواند جدیتر شود و نیاز به بررسی سریعتری داشته باشد. برای مثال، افراد مبتلا به دیابت یا مشکلات گردش خون باید نسبت به عفونتهای انگشت و پا حساستر باشند؛ زیرا عفونتهای جدیتر در این افراد میتوانند پیامدهای بیشتری داشته باشند.
همچنین اگر عفونت شدید است، چرک زیادی وجود دارد، قرمزی در حال گسترش است، تب دارید، درد شدید شده یا حرکت انگشت محدود شده است، بهتر است درمان را به تعویق نیندازید.
اگر عفونت ناخن با مراقبت اولیه بهتر نشده است، مراجعه به کلینیک زخم میتواند از طولانی شدن روند درمان و دستکاریهای غیرضروری جلوگیری کند.
سوالات متداول درباره عفونت ناخن
آیا عفونت ناخن خودبهخود خوب میشود؟
عفونتهای بسیار خفیف اطراف ناخن ممکن است با مراقبت مناسب برطرف شوند، اما وجود آبسه، چرک یا التهاب شدید نیازمند بررسی و گاهی تخلیه است.
برای عفونت گوشه ناخن چه کار کنیم؟
در مراحل ابتدایی میتوان انگشت را تمیز نگه داشت و از کمپرس یا خیساندن با آب گرم استفاده کرد. اما اگر چرک، درد شدید یا تورم قابل توجه ایجاد شده است، بهتر است برای معاینه مراجعه شود.
آیا برای عفونت ناخن باید آنتی بیوتیک مصرف کرد؟
خیر، آنتیبیوتیک برای همه موارد عفونت ناخن ضروری نیست. در مواردی که آبسه به شکل مناسب تخلیه شده باشد، ممکن است آنتیبیوتیک خوراکی لازم نباشد؛ در عفونتهای شدید یا همراه با گسترش عفونت، پزشک ممکن است درمان آنتیبیوتیکی را تجویز کند.
آیا میتوان چرک کنار ناخن را در خانه تخلیه کرد؟
تخلیه چرک با سوزن یا وسایل خانگی توصیه نمیشود. اگر آبسه تشکیل شده باشد، تخلیه باید به شکل اصولی و با توجه به محل و میزان درگیری انجام شود.
چه زمانی برای عفونت ناخن به کلینیک مراجعه کنیم؟
اگر عفونت شدید است، چرک ایجاد شده، درد و تورم بیشتر میشود، قرمزی در حال گسترش است یا با مراقبت اولیه بهتر نشده، بهتر است معاینه تخصصی انجام شود. در چنین شرایطی مراجعه به کلینیک زخم فردیس میتواند به تشخیص علت و انتخاب روش مناسب درمان کمک کند.
پاسخ دهید
میخواهید به بحث بپیوندید؟مشارکت رایگان.